Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia nhận định: từ tháng 9 đến tháng 11/2026, El Niño tiếp tục duy trì cường độ mạnh đến rất mạnh với xác suất 100% — trong đó khoảng 93% khả năng đạt cường độ rất mạnh. Với nhà vườn và nhà nông, đây là tín hiệu phải tính lại bài toán nước và bài toán stress nhiệt ngay từ bây giờ, chứ không đợi tới mùa khô.
Ba con số cần nhớ
- Bão ít hơn trung bình nhiều năm. Dự báo có khoảng 3–5 cơn bão và áp thấp nhiệt đới hoạt động trên Biển Đông, trong đó 1–2 cơn đổ bộ đất liền. Trung bình nhiều năm cùng kỳ là 5,9 cơn trên Biển Đông và 2,9 cơn đổ bộ.
- Nền nhiệt cao hơn. Tháng 9, nhiệt độ trung bình cả nước phổ biến cao hơn trung bình nhiều năm 0,5–1,5 °C. Tháng 10 và tháng 11 cao hơn 1–2 °C, có nơi cao hơn.
- Ít bão không có nghĩa là an toàn. Cơ quan khí tượng cảnh báo: trong các năm El Niño, số cơn bão không nhiều và khoảng lặng giữa các cơn có thể kéo dài, nên khi bão xuất hiện trở lại thì thường tiềm ẩn khả năng cường độ mạnh, di chuyển nhanh và mạnh lên nhanh.
Điều này có nghĩa gì với ruộng vườn?
Nền nhiệt cao hơn 1–2 °C nghe có vẻ nhỏ, nhưng kéo dài liên tục ba tháng thì hệ quả rất cụ thể:
- Cây thoát hơi nước nhiều hơn trong khi lượng mưa có xu hướng hụt — rễ tơ dễ bị tổn thương trước, biểu hiện ra ngoài là lá mỏng, đọt yếu, trái non rụng.
- Cây ăn trái bước vào giai đoạn nhạy cảm. Sầu riêng sau thu hoạch cần phục hồi bộ rễ và bộ lá để làm bông vụ sau; cà phê đang nuôi nhân, gặp nắng gắt xen mưa dông là dễ rụng trái non.
- Đất mặt khô nhanh, tầng canh tác bị chai. Bón phân hóa học vào nền đất khô, thiếu hữu cơ thì hiệu suất hấp thu thấp — tốn tiền mà cây không nhận được bao nhiêu.
- Mưa cực đoan cục bộ vẫn có thể xảy ra. Năm El Niño mưa tổng thể ít đi nhưng những trận mưa lớn dồn trong thời gian ngắn vẫn xuất hiện, gây ngập úng cục bộ và xì mủ ở vườn thoát nước kém.
Việc nên làm ngay trong tháng 9
- Chuẩn bị nguồn nước trước khi cần đến. Nạo vét mương liếp, kiểm tra ao trữ, sửa hệ thống tưới. Trữ nước phân tán ngay trong mùa mưa là cách rẻ nhất để đi qua mùa khô.
- Tủ gốc giữ ẩm bằng rơm rạ, cỏ khô, vỏ trấu cho vườn cây ăn trái và cà phê. Đây là khuyến cáo được cơ quan chuyên môn nhắc lại nhiều lần cho các năm El Niño.
- Bồi lại hữu cơ cho đất trước khi vào cao điểm khô. Đất đủ mùn giữ ẩm tốt hơn, hệ vi sinh khỏe hơn, rễ tơ ra lại nhanh hơn.
- Chăm bộ rễ trước, chăm lá sau. Giai đoạn stress nhiệt, cây cần rễ khỏe để hút được nước; bón thúc mạnh mà rễ yếu thì phản tác dụng.
- Theo dõi bản tin chính thức hằng ngày tại nchmf.gov.vn thay vì tin truyền miệng — dự báo mùa được cập nhật liên tục.
AGRIVOVA đồng hành
Bộ giải pháp dinh dưỡng của AGRIVOVA — Tân Nông tập trung đúng vào ba việc mà mùa El Niño đòi hỏi: bồi hữu cơ cho đất, phục hồi rễ tơ và giảm sốc cho cây khi nhiệt độ lên cao. Bà con cần tư vấn theo đúng cây trồng và đúng giai đoạn, xem danh mục sản phẩm hoặc gọi kỹ sư phụ trách vùng.
Nguồn tham khảo
- Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia — bản tin dự báo khí hậu thời hạn mùa, dẫn theo Báo Quân đội nhân dân: “Tháng 9 đến tháng 11-2026, El Nino tiếp tục duy trì cường độ mạnh đến rất mạnh”
- Đài Tiếng nói Việt Nam: “Dự báo El Nino gây nắng nóng kỷ lục, mưa lũ cực đoan từ nay đến cuối năm”
- Trang chính thức của cơ quan khí tượng: nchmf.gov.vn
Số liệu dự báo được cơ quan chuyên môn cập nhật định kỳ. Bà con nên đối chiếu bản tin mới nhất trước khi ra quyết định lớn về thời vụ.